Συνέντευξη Τύπου έδωσε ο Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο, στον απόηχο της απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου που ακυρώνει το μεγαλύτερο μέρος των δασμών που είχε επιβάλει. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ επιτέθηκε με σφοδρότητα στους έξι δικαστές που καταψήφισαν, ενώ ευχαρίστησε δημόσια, αναφέροντάς τους ονομαστικά, τους τρεις που τάχθηκαν υπέρ του.
Ο Τραμπ έκανε λόγο για «βαθιά απογοητευτική» εξέλιξη, σημειώνοντας ότι αισθάνεται ντροπή για «ορισμένα μέλη του δικαστηρίου που δεν είχαν το θάρρος να κάνουν το σωστό για τη χώρα μας». Παράλληλα, τους χαρακτήρισε «αντιπατριώτες και άπιστοι προς το Σύνταγμά μας».
Παράλληλα, γνωστοποίησε πως θα προχωρήσει στην υπογραφή εντολής για την επιβολή καθολικού δασμού 10% βάσει του άρθρου 122, επιπλέον των ήδη ισχυόντων δασμών, εξηγώντας αναλυτικά το νομικό πλαίσιο στο οποίο στηρίζεται.
Ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος είχε αφήσει νωρίτερα να εννοηθεί ότι διαθέτει εναλλακτικό σχέδιο και πλέον παρουσίασε τις λεπτομέρειες για το πώς σκοπεύει να διατηρήσει το καθεστώς των δασμών παρά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου. «Δεν χρειάζεται να ζητήσω από το Κογκρέσο την επιβολή δασμών», λέει. Συμπλήρωσε ότι «αμέσως» θα ενεργοποιηθούν όλοι οι δασμοί εθνικής ασφάλειας και θα τεθούν σε πλήρη ισχύ».
«Σήμερα θα υπογράψω διάταγμα για την επιβολή παγκόσμιου δασμού 10% σύμφωνα με το άρθρο 122, επιπλέον των κανονικών δασμών που ήδη επιβάλλονται». Διευκρίνισε ότι το μέτρο αυτό έρχεται να προστεθεί στους «όλους τους δασμούς εθνικής ασφάλειας σύμφωνα με το άρθρο 232 και τους υφιστάμενους δασμούς του άρθρου 301».
Τι προβλέπουν τα άρθρα 122 και 301
Όπως επισημαίνεται, το άρθρο 122 δίνει τη δυνατότητα στον πρόεδρο να επιβάλει προσωρινή «προσωρινή επιβάρυνση εισαγωγής» έως 15%, εφόσον διαπιστωθούν «μεγάλα και σοβαρά» ελλείμματα στο ισοζύγιο πληρωμών, με στόχο να αποτραπεί «επικείμενη» και «σημαντική» υποτίμηση του αμερικανικού δολαρίου στις αγορές συναλλάγματος.
Ο ίδιος υπογράμμισε ότι το μέτρο αυτό προστίθεται σε «όλους τους δασμούς εθνικής ασφάλειας βάσει του άρθρου 232 και των υφιστάμενων δασμών του άρθρου 301».
«Επίσης, ξεκινάμε αρκετές έρευνες βάσει του άρθρου 301 και άλλων διατάξεων, προκειμένου να προστατεύσουμε τη χώρα μας από αθέμιτες εμπορικές πρακτικές άλλων χωρών και εταιρειών».
Οι διατάξεις που επιτρέπουν στον Τραμπ να επαναφέρει δασμούς, ορισμένες από τις οποίες επικαλέστηκε:
Άρθρο 338 του Νόμου περί Δασμών του 1930
Άρθρο 232 του Νόμου περί Επέκτασης του Εμπορίου του 1962
Άρθρο 201 του Νόμου περί Εμπορίου του 1974
Άρθρο 301 του Νόμου περί Εμπορίου του 1974
Άρθρο 122 του Νόμου περί Εμπορίου του 1974
«Η άποψή μου είναι ότι το δικαστήριο έχει επηρεαστεί από ξένα συμφέροντα και από ένα πολιτικό κίνημα που είναι πολύ μικρότερο από ό,τι θα μπορούσε να φανταστεί κανείς», ανέφερε ακόμη. Ο πρόεδρος υποστήριξε ότι οι δασμοί του συνέβαλαν στον τερματισμό «πέντε από τους οκτώ πολέμους» που, όπως λέει, έχει διαχειριστεί.
«Είτε σας αρέσει είτε όχι, συμπεριλαμβανομένων της Ινδίας, του Πακιστάν, των μεγάλων», προσθέτει. «Ο πυρηνικός πόλεμος θα μπορούσε να είχε γίνει πραγματικότητα».
Ο Τραμπ ανέφερε ακόμη ότι ο πρωθυπουργός του Πακιστάν του είπε πως «θα μπορούσε να είχε σώσει 35 εκατομμύρια ζωές, κάνοντας μας να σταματήσουμε να πολεμάμε». «Ετοιμάζονταν να κάνουν κάποια κακά πράγματα, αλλά μας έχουν προσφέρει μεγάλη εθνική ασφάλεια», σημείωσε.
«Αυτοί οι δασμοί… μαζί με τα ισχυρά σύνορά μας, έχουν μειώσει την εισροή φαιντανύλης στη χώρα μας κατά 30%, όταν τους χρησιμοποίησα ως ποινή εναντίον χωρών που έστελναν παράνομα αυτό το δηλητήριο στη χώρα μας για να δηλητηριάσουν τους νέους μας. Όλοι αυτοί οι δασμοί παραμένουν».
Ο Ντόναλντ Τραμπ επανέλαβε ότι θα αξιοποιήσει «άλλες εναλλακτικές λύσεις» ώστε να αντικαταστήσει τους δασμούς που το Ανώτατο Δικαστήριο «απέρριψε λανθασμένα».
«Έχουμε εναλλακτικές λύσεις, εξαιρετικές εναλλακτικές λύσεις», τόνισε.
«Θα εισπράξουμε περισσότερα χρήματα και θα γίνουμε πολύ πιο ισχυροί. Εισπράττουμε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια (και θα συνεχίσουμε να το κάνουμε) για να σας δείξουμε πόσο γελοία είναι αυτή η άποψη».
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Ντόναλντ Τραμπ αρνήθηκε να απαντήσει σε ερώτηση δημοσιογράφου του CNN. «Δεν μιλάω στο CNN, είναι ψευδείς ειδήσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Οι χώρες που συμπεριφέρονται άσχημα στις ΗΠΑ θα πληρώσουν το τίμημα»
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ προειδοποίησε ότι τα κράτη που, κατά την εκτίμησή του, έχουν φερθεί εχθρικά απέναντι στις ΗΠΑ «θα πληρώσουν το τίμημα για την κακή συμπεριφορά τους». «Και οι χώρες που μας έχουν φερθεί καλά θα τύχουν πολύ καλής μεταχείρισης», πρόσθεσε.
Όπως υποστήριξε, η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου σημαίνει ότι «δεν υπάρχει πλέον το ζήτημα των δασμών». «Θα εισπράξουμε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια», ισχυρίστηκε.
Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ
Το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών ακύρωσε το μεγαλύτερο μέρος των εκτεταμένων δασμών που είχε επιβάλει ο Ντόναλντ Τραμπ, σε μια εξέλιξη που αποτελεί σοβαρό πλήγμα για τον βασικό πυλώνα της οικονομικής του πολιτικής.
Με πλειοψηφία έξι έναντι τριών, οι δικαστές έκριναν ότι ο πρόεδρος δεν μπορεί να στηρίξει την επιβολή των συγκεκριμένων δασμών επικαλούμενος κατάσταση οικονομικής έκτακτης ανάγκης.
Η ετυμηγορία αφορά τους δασμούς που παρουσιάστηκαν ως «αμοιβαίοι» από τον Ντόναλντ Τραμπ και δεν αγγίζει εκείνους που εφαρμόζονται σε συγκεκριμένους κλάδους, όπως η αυτοκινητοβιομηχανία ή ο τομέας χάλυβα και αλουμινίου.
Η απόφαση συνιστά ταυτόχρονα σημαντική πολιτική ήττα για τον πρόεδρο και σπάνια θεσμική αντίδραση από ένα δικαστήριο με συντηρητική πλειοψηφία.
Οι δικαστές έκριναν ότι ο πρόεδρος δεν διέθετε την απαραίτητη εξουσιοδότηση, βάσει του νόμου του 1977 για τις έκτακτες οικονομικές εξουσίες, ώστε να επιβάλει τόσο εκτεταμένο σύστημα εισαγωγικών δασμών σε προϊόντα από σχεδόν όλους τους εμπορικούς εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η απόφαση ελήφθη με ψήφους έξι έναντι τριών. Υπέρ της πλειοψηφίας τάχθηκαν οι συντηρητικοί Τζον Ρόμπερτς, Νιλ Γκόρσατς και Έιμι Κόνεϊ Μπάρετ –οι δύο τελευταίοι είχαν διοριστεί από τον Τραμπ στην προηγούμενη θητεία του– καθώς και οι φιλελεύθεροι Σόνια Σοτομαγιόρ, Έλενα Κάγκαν και Κετάντζι Μπράουν Τζάκσον. Κατά ψήφισαν οι συντηρητικοί Μπρετ Κάβανο, Κλάρενς Τόμας και Σάμιουελ Αλίτο, με τον Τραμπ να επαινεί τον πρώτο, τον οποίο είχε διορίσει ο ίδιος, δηλώνοντας ότι «αισθάνεται πολύ υπερήφανος για αυτόν».
Ο Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε «ντροπή» την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου, κατά τη διάρκεια πρωινού που παρέθεσε στον Λευκό Οίκο με κυβερνήτες, σύμφωνα με δύο πρόσωπα που γνωρίζουν όσα ειπώθηκαν.
Κατά μία από τις ίδιες πηγές, ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος ανέφερε στους παριστάμενους ότι διαθέτει ήδη εναλλακτικό σχέδιο. Το πρωινό με τους κυβερνήτες ολοκληρώθηκε λίγο αργότερα, σύμφωνα με άτομο που είναι σε γνώση των εξελίξεων.
Αξιωματούχοι της κυβέρνησης είχαν προετοιμάσει τον πρόεδρο για το ενδεχόμενο αρνητικής απόφασης, διαβεβαιώνοντάς τον ότι, σε περίπτωση ακύρωσης των δασμών, υπάρχουν άλλοι μηχανισμοί για την επαναφορά τους. Τις τελευταίες εβδομάδες, σύμφωνα με πρόσωπα που γνωρίζουν το παρασκήνιο, ο Τραμπ είχε εκφράσει σε ιδιωτικές συζητήσεις την έντονη δυσαρέσκειά του για την καθυστέρηση του Ανώτατου Δικαστηρίου να εκδώσει την απόφασή του.