Μέσα σε μια κατάμεστη αίθουσα άρχισε η εκδίκαση στο Τριμελές Πλημμελειοδικείο της υπόθεσης δύο στελεχών της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας (ΕΑΔ), τα οποία κατηγορούνται για παράβαση καθήκοντος αναφορικά με τον έλεγχο που πραγματοποίησαν για την υλοποίηση της σύμβασης 717 της ΕΡΓΟΣΕ, που αφορούσε το σιδηροδρομικό δίκτυο.
Στο ακροατήριο βρέθηκαν συγγενείς θυμάτων της τραγωδίας των Τεμπών, ενώ απών ήταν το Δημόσιο, καθώς το δικαστήριο αποφάσισε να μην κληθεί να παρασταθεί κατά των δύο ελεγκτών.
Η δίωξη σε βάρος τους σχετίζεται με τον έλεγχο που διενήργησαν για την πορεία εκτέλεσης της Σύμβασης 717 της ΕΡΓΟΣΕ, η οποία προέβλεπε την αναβάθμιση των συστημάτων σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης στη γραμμή Αθήνα-Θεσσαλονίκη-Προμαχώνας.
Η ΕΑΔ εκκίνησε την έρευνα το 2020 και κατέληξε στο πόρισμά της τον Σεπτέμβριο του 2021, καταλήγοντας ότι δεν προέκυπτε λόγος καταλογισμού. Ωστόσο, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, οι δύο ελεγκτές φέρονται να ενήργησαν κατά τρόπο που «ωφέλησε παράνομα τους υπαιτίους», εμποδίζοντας την απόδοση ποινικών ευθυνών για το έργο που επί σειρά ετών δεν είχε ολοκληρωθεί.
Η μη ολοκλήρωση του συγκεκριμένου έργου, κατά την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία που άσκησε τις ποινικές διώξεις, «επέδρασε καθοριστικά στο θέμα της ασφάλειας του δικτύου και στην τραγωδία των Τεμπών».
Από νωρίς το πρωί, στην αίθουσα του δικαστηρίου συγκεντρώθηκαν συγγενείς των θυμάτων, οι οποίοι θεωρούν ότι οι παραλείψεις των ελεγκτών συνδέονται με τη μοιραία σύγκρουση της εμπορικής με την επιβατική αμαξοστοιχία. Ο πρόεδρος του Συλλόγου Συγγενών Θυμάτων Παύλος Ασλανίδης, ο Πάνος Ρούτσι, ο Θοδωρής Ελευθεριάδης, ο Δημήτρης Μπουρνάζης και πολλοί ακόμη, των οποίων η ζωή άλλαξε δραματικά στις 28 Φεβρουαρίου 2023, έδωσαν το «παρών».
Στο εδώλιο εμφανίστηκε ο ένας από τους δύο κατηγορούμενους, ο οποίος όρισε ιδιώτη δικηγόρο για την υπεράσπισή του, ενώ ο δεύτερος δεν παρέστη αυτοπροσώπως και εκπροσωπήθηκε από πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.
Υπενθυμίζεται ότι η υπόθεση είχε προσδιοριστεί για σήμερα, μετά από αναβολή τον περασμένο Νοέμβριο, όταν στην υπεράσπιση των δύο στελεχών δήλωσαν παράσταση πάρεδροι του ΝΣΚ. Τότε το δικαστήριο έλαβε δύο αποφάσεις: αποδέχθηκε την παράσταση προς Υποστήριξη της Κατηγορίας 17 συγγενών θυμάτων και διέταξε την κλήση του Δημοσίου στη δίκη, με το σκεπτικό ότι το αποδιδόμενο αδίκημα στρέφεται κατά του.
Με την έναρξη της διαδικασίας υποβλήθηκαν και νέες αιτήσεις συγγενών για παράσταση προς Υποστήριξη της Κατηγορίας. Πλέον, 42 οικογένειες θυμάτων αλλά και επιζώντων της τραγωδίας επιθυμούν να συμμετάσχουν στη διαδικασία. Μεταξύ αυτών ο Δημήτρης Μπουρνάζης, που έχασε πατέρα και αδελφό, ο Νικόλαος και ο Δημήτριος Πλακιάς που θρηνούν τρία κορίτσια, η Μαρία Καρυστιανού, ο Αντώνης Ψαρόπουλος, οι γονείς της Αναστασίας Παπαγγελή, ο Πάνος Ρούτσι και ο Γεράσιμος-Ιάσωνας, ο μοναδικός επιζών του πρώτου βαγονιού της επιβατικής αμαξοστοιχίας.
Από την έναρξη της συνεδρίασης τέθηκε το ζήτημα της μη παράστασης του Δημοσίου κατά των κατηγορουμένων.
Ο πάρεδρος του ΝΣΚ, που εκπροσωπεί βάσει ειδικής διάταξης τον έναν κατηγορούμενο, ανέφερε ότι μετά την προηγούμενη αναβολή το Νομικό Συμβούλιο απηύθυνε έγγραφο προς την Αρχή Διαφάνειας ώστε να παρασταθεί προς Υποστήριξη της Κατηγορίας. Όπως δήλωσε, η Αρχή απάντησε ότι δεν επιθυμεί να στραφεί κατά των στελεχών της. Η υπεράσπιση ζήτησε να ανακληθεί η προηγούμενη απόφαση περί κλήτευσης του Δημοσίου.
Ο ίδιος διευκρίνισε ότι η παρουσία του στο ακροατήριο αφορά αποκλειστικά την υπεράσπιση του κατηγορούμενου και όχι την εκπροσώπηση του Δημοσίου.
Από την πλευρά των συγγενών διατυπώθηκαν ενστάσεις και επικρίσεις για την απουσία του Δημοσίου. Όπως ανέφεραν, με εξώδικο είχαν ζητήσει να εφαρμοστεί η προηγούμενη δικαστική απόφαση και υποστήριξαν ότι η άρνηση συνιστά παράβαση καθήκοντος, επιφυλασσόμενοι «για τα νόμιμα».
Στη διάρκεια της διαδικασίας τέθηκε και θέμα σχετικά με τη μαγνητοφώνηση των πρακτικών. Ο πάρεδρος του ΝΣΚ ζήτησε να καταγράφεται μόνο η αποδεικτική διαδικασία, δηλαδή οι μάρτυρες και οι απολογίες. Έπειτα από εκτενή συζήτηση και σχετική πρόταση της Εισαγγελέως, το δικαστήριο αποφάσισε την πλήρη καταγραφή της διαδικασίας με φωνοληψία.
Αφού νομιμοποιήθηκαν οι παραστάσεις των συγγενών, η πλευρά τους επανέφερε το αίτημα να κληθεί το Δημόσιο να παραστεί κατά των δύο ελεγκτών.
Η Εισαγγελέας της Έδρας εισηγήθηκε την απόρριψη του αιτήματος, επισημαίνοντας ότι η ΕΑΔ κλήθηκε και αρνήθηκε να συμμετάσχει.
Οι συγγενείς αντέτειναν ότι πρόκειται για ζήτημα ιδιαίτερης βαρύτητας, καθώς αφορά άρνηση υπεράσπισης των συμφερόντων του Δημοσίου, με δεδομένο ότι η ζημία από τη μη υλοποίηση της σύμβασης 717 εκτιμάται στα 4 εκατομμύρια ευρώ.
Από την υπεράσπιση των κατηγορουμένων επισημάνθηκε ότι τα ευρήματα της έκθεσης των δύο ελεγκτών δεν έχουν αμφισβητηθεί. «Δεν μπορεί να εξαναγκαστεί ο παθών να συμμετάσχει στην ποινική δίκη», υποστήριξε ο πάρεδρος του ΝΣΚ, τονίζοντας ότι «δεν υπάρχει πρωτεύων κανόνας που να επιβάλει στο Δημόσιο να δηλώσει παράσταση προς Υποστήριξη της Κατηγορίας».
Πρόσθεσε ακόμη ότι η προηγούμενη απόφαση περί κλήτευσης του Δημοσίου ήταν «ακύρως και πλημμελώς» εκδοθείσα.
Το δικαστήριο απέρριψε το αίτημα για εκ νέου κλήση του Δημοσίου μέσω του υπουργείου Οικονομικών, καθώς και το αίτημα ανάκλησης της προηγούμενης απόφασης.
Η διαδικασία διακόπηκε και θα συνεχιστεί στις 24 Απριλίου.