Όταν έχεις ψάξει σπίτι για βδομάδες και επιτέλους βρίσκεις κάτι που σου φαίνεται καλό, η πρώτη αντίδραση είναι να υπογράψεις γρήγορα μην το χάσεις. Αυτή ακριβώς η βιασύνη είναι που οδηγεί στα περισσότερα προβλήματα μετά. Μερικές ώρες παραπάνω σε ελέγχους πριν την υπογραφή, σου εξοικονομούν μήνες ταλαιπωρίας αργότερα. Δεν χρειάζεται να γίνεις δικηγόρος, χρειάζεται να ξέρεις τα βασικά σημεία που πρέπει να κοιτάξεις.
Ξεκίνα από τη φυσική επίσκεψη. Οι φωτογραφίες στις αγγελίες είναι σχεδόν πάντα κολακευτικές, με ευρυγώνιους φακούς και επεξεργασία φωτισμού. Όταν πας στο σπίτι, άνοιξε όλες τις βρύσες ταυτόχρονα για να δεις την πραγματική πίεση του νερού. Άνοιξε την κουζίνα, το μπάνιο, τη βεράντα. Σήκωσε χαμηλά πλακάκια ή κούνα κουρτίνες για να δεις αν υπάρχει υγρασία στους τοίχους. Τα μαύρα στίγματα στις γωνίες, τα φουσκώματα στο μπογιάτισμα και η μυρωδιά κλεισούρας είναι σημάδια που δεν φεύγουν με τίποτα και θα γίνουν δικό σου πρόβλημα.
Συνέχισε με το κτίριο. Δες τη σκάλα, το ασανσέρ αν υπάρχει, την είσοδο. Ρώτησε από πότε λειτουργεί χωρίς πρόβλημα το ασανσέρ και πότε έγινε ο τελευταίος έλεγχος. Ζήτησε τα τελευταία τρία τέσσερα κοινόχρηστα να δεις πραγματικά τι πληρώνεις, όχι αυτό που σου λέει προφορικά ο ιδιοκτήτης ή ο μεσίτης. Οι γείτονες είναι μέρος του πακέτου που νοικιάζεις. Αν στο διπλανό διαμέρισμα μένει κάποιος με χρόνια προβλήματα ησυχίας, θα γίνει δικό σου θέμα από την πρώτη βδομάδα.
Όταν φτάσεις στο συμβόλαιο, διάβασέ το προσεκτικά. Πόση διάρκεια έχει η μίσθωση, ποια είναι η ρήτρα ετήσιας αναπροσαρμογής, ποιος αναλαμβάνει ποιες επισκευές, τι γίνεται αν θες να φύγεις νωρίτερα. Ζήτησε το πιστοποιητικό ενεργειακής απόδοσης, είναι υποχρεωτικό από τον νόμο και δείχνει αρκετά για την κατάσταση του ακινήτου. Πριν φτάσεις σε αυτό το σημείο, έχει νόημα να αφιερώσεις χρόνο σε σοβαρές πλατφόρμες με ενοικιάσεις κατοικιών που εμφανίζουν επιβεβαιωμένες αγγελίες και πλήρη στοιχεία ακινήτων, ώστε να μη χάνεσαι σε διπλά καταχωρημένα ή ελλιπή ποστ.
Πριν παραδώσεις την εγγύηση, τράβα φωτογραφίες και βίντεο σε όλους τους χώρους. Όχι μόνο γενική άποψη αλλά κοντινά σε σημεία φθοράς, λεκέδες σε πάγκους, χτυπήματα σε τοίχους, ξύσιμα σε πατώματα. Αν υπάρχει ζημιά πριν μπεις, σημείωσέ τη γραπτώς στο πρακτικό παράδοσης ή ζήτησε να αναφερθεί στο συμβόλαιο. Όταν φύγεις σε ένα δυο τρία χρόνια, αυτό το αρχείο σε σώζει από αυθαίρετες παρακρατήσεις της εγγύησης για ζημιές που δεν προκάλεσες εσύ.
Τα οικονομικά θέλουν διαφάνεια. Συμφώνησε γραπτώς το ποσό της εγγύησης, σε πόσο χρόνο επιστρέφεται και υπό ποιες προϋποθέσεις. Πλήρωνε το ενοίκιο μέσω τραπεζικής κατάθεσης με αναφορά στο όνομά σου, ποτέ μετρητά χωρίς απόδειξη. Είναι θέμα και φορολογικό και ασφαλείας. Αν ο ιδιοκτήτης επιμένει σε καθαρά μετρητά χωρίς γραπτή απόδειξη κάθε μήνα, αυτό από μόνο του είναι κόκκινη σημαία που πρέπει να σε προβληματίσει.
Επιβεβαίωσε ότι το πρόσωπο που υπογράφει είναι όντως ο ιδιοκτήτης ή νόμιμα εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπος. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου ενοικιαστές που μένουν ήδη στο σπίτι έχουν προσπαθήσει να το υπενοικιάσουν παράτυπα. Δεν είναι κάτι σπάνιο σε μεγάλες πόλεις. Λίγη επιπλέον προσοχή στα δικαιολογητικά στην αρχή, σε γλιτώνει από εφιάλτες μετά. Στόχος δεν είναι να γίνεις καχύποπτος, αλλά συστηματικός. Οι περισσότεροι ιδιοκτήτες είναι σοβαροί άνθρωποι, αλλά αρκεί μία κακή εμπειρία για να καταλάβει κανείς γιατί τα παραπάνω βήματα έχουν αξία.