Στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν ότι η κρίση στη Μέση Ανατολή δεν θα εκτονωθεί άμεσα. Η βασική ανησυχία του κυβερνητικού επιτελείου επικεντρώνεται στις οικονομικές επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει ένας παρατεταμένος πόλεμος τόσο στην παγκόσμια και ευρωπαϊκή οικονομία όσο και στην ελληνική, με άμεσες συνέπειες στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Σε αυτό το πλαίσιο, το υπουργείο Οικονομικών βρίσκεται σε αυξημένη ετοιμότητα για την ανακοίνωση ενός πακέτου μέτρων στήριξης των πολιτών, το οποίο σχεδιάζεται να ενεργοποιηθεί εφόσον επιβεβαιωθεί το σενάριο παραμονής της τιμής του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια για περίπου τρεις έως τέσσερις εβδομάδες. Με βάση την πορεία των εξελίξεων στα πολεμικά μέτωπα, το ενδεχόμενο αυτό τοποθετείται χρονικά προς τα τέλη του μήνα ή τις αρχές Απριλίου.
Επιδόματα για καύσιμα, ρεύμα και τρόφιμα
Η κυβέρνηση φαίνεται διατεθειμένη να αξιοποιήσει την ίδια «εργαλειοθήκη» μέτρων που εφαρμόστηκε κατά την ενεργειακή κρίση μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, η οποία περιλάμβανε επιδοτήσεις για καύσιμα, ηλεκτρική ενέργεια και βασικά αγαθά. Τότε είχε εφαρμοστεί το fuel pass, ύψους 40 ευρώ για τους κατοίκους των αστικών κέντρων και 50 ευρώ ανά τρίμηνο για όσους ζούσαν σε απομακρυσμένες περιοχές, ενώ είχε δοθεί και έκτακτη ενίσχυση 200 ευρώ στους επαγγελματίες οδηγούς ταξί. Παράλληλα, εφαρμόστηκε το λεγόμενο Power pass, το οποίο στη συνέχεια αντικαταστάθηκε από επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ρεύματος ανάλογα με την κατανάλωση.
Στην πρώτη κατηγορία κατανάλωσης έως 500 κιλοβατώρες καλυπτόταν το 90% των αυξήσεων, στη δεύτερη κατηγορία έως 1.000 κιλοβατώρες απορροφούνταν το 80% των ανατιμήσεων, ενώ για κατανάλωση άνω των 1.000 κιλοβατωρών καλυπτόταν περίπου το 70% των αυξήσεων. Παρόμοιο μοντέλο επιδοτήσεων εξετάζεται να εφαρμοστεί και στη νέα συγκυρία.
Σε ό,τι αφορά τη στήριξη των νοικοκυριών απέναντι στην ακρίβεια στα τρόφιμα, στο παρελθόν είχε εφαρμοστεί το Market pass, μέσω του οποίου καλυπτόταν το 10% των μηνιαίων δαπανών των νοικοκυριών, με ανώτατο όριο τα 1.000 ευρώ.
Σε περίπτωση επαναφοράς του μέτρου, θεωρείται πιθανό να τεθούν αυστηρότερα κριτήρια για τους δικαιούχους, ενώ ενδέχεται να μειωθεί και το ποσοστό της επιδότησης.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, στη συνέντευξή του στο iefimerida και τη Σοφία Γιαννακά, δεν έκρυψε τον προβληματισμό του για τις διεθνείς εξελίξεις, τονίζοντας ότι «πρέπει να είμαστε έτοιμοι για όλα τα ενδεχόμενα». Παράλληλα επιβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση έχει προετοιμάσει επιπλέον μέτρα στήριξης, εκφράζοντας ωστόσο την ελπίδα να μην χρειαστεί να ενεργοποιηθούν. Υπογράμμισε ακόμη ότι, εάν η σύγκρουση συνεχιστεί, πέρα από εθνικές παρεμβάσεις θα απαιτηθεί και ευρωπαϊκή δράση, όπως συνέβη και κατά τη διάρκεια της πανδημίας του covid.
Στο κυβερνητικό επιτελείο στρέφουν το βλέμμα τους και προς τις Βρυξέλλες, προσδοκώντας μια κοινή ευρωπαϊκή απάντηση απέναντι σε ένα νέο κύμα πληθωριστικών πιέσεων. Όπως επισημαίνουν κυβερνητικά στελέχη, «είναι πάλι η ώρα να πάρει η Ευρώπη γενναίες αποφάσεις».
