Ανοδική πορεία σημειώνουν οι τιμές του πετρελαίου και του ευρωπαϊκού φυσικού αερίου, ύστερα από την ανακοίνωση της Τεχεράνης ότι αεροπορικά πλήγματα από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ έθεσαν στο στόχαστρο ενεργειακές εγκαταστάσεις κατά μήκος των ακτών του Περσικού Κόλπου. Πρόκειται για τις πιο εκτεταμένες επιθέσεις μέχρι σήμερα σε έναν κρίσιμο τομέα για την οικονομία του Ιράν.
Οι εξελίξεις προκάλεσαν άμεση αντίδραση στις αγορές ενέργειας, με το πλήγμα στην εγκατάσταση φυσικού αερίου South Pars και τις απειλές για αντίποινα να οδηγούν σε νέα άνοδο των τιμών. Το Brent κατέγραψε άνοδο 5%, φτάνοντας τα 108,60 δολάρια το βαρέλι, ενώ το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο σημείωσε αύξηση 7,9%, σύμφωνα με στοιχεία της ICE Futures Europe.
Όπως μεταδίδουν ιρανικά μέσα ενημέρωσης, μεταξύ των στόχων των επιθέσεων συγκαταλέγονται το κοίτασμα φυσικού αερίου South Pars, μία πετρελαϊκή μονάδα και μία πετροχημική εγκατάσταση στην περιοχή κοντά στην πόλη Ασαλουγέ.
Η εξέλιξη αυτή θεωρείται σημαντική κλιμάκωση, καθώς μέχρι πρότινος οι ενεργειακές υποδομές του Ιράν είχαν σε μεγάλο βαθμό αποφύγει άμεσες επιθέσεις. Την προηγούμενη εβδομάδα είχαν σημειωθεί πλήγματα σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο νησί Χαργκ — βασικό σημείο εξαγωγών πετρελαίου — χωρίς να υπάρξει άμεση επίδραση σε ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Το South Pars, που αποτελεί κοινό κοίτασμα με το Κατάρ και βασική πηγή τροφοδοσίας φυσικού αερίου προς την Τουρκία, φαίνεται να έχει υποστεί σημαντική ζημιά, με αρκετές μονάδες παραγωγής να τίθενται εκτός λειτουργίας.
Ταυτόχρονα, το πλήγμα στην Ασαλουγέ εκτιμάται ότι θα περιορίσει τη διαθεσιμότητα condensate, ενός ελαφρού τύπου πετρελαίου που χρησιμοποιείται ευρέως στη βιομηχανία πετροχημικών.
Η σύγκρουση έχει ήδη επιφέρει σοβαρές αναταράξεις, καθώς η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ έχει ουσιαστικά διακοπεί, ενώ έχει ανασταλεί και η λειτουργία της μεγαλύτερης μονάδας υγροποιημένου φυσικού αερίου στο Κατάρ.
Οι εξελίξεις αυτές έχουν επηρεάσει περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς, με αρκετούς παραγωγούς να μειώνουν την παραγωγή τους κατά εκατομμύρια βαρέλια.
Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να έχει εγκαταλείψει την προσπάθεια για διεύρυνση της διεθνούς συμμαχίας γύρω από τη σύγκρουση, επαναλαμβάνοντας ωστόσο ότι υπάρχει πιθανότητα οι εχθροπραξίες να τερματιστούν σύντομα.
Την ίδια στιγμή, στο Κατάρ προχωρούν εκ νέου τα έργα για νέους τερματικούς σταθμούς LNG με αυξημένα μέτρα ασφαλείας, αν και οι υπάρχουσες εγκαταστάσεις παραμένουν εκτός λειτουργίας.
Η Τουρκία, η οποία καλύπτει πάνω από το 10% των αναγκών της σε φυσικό αέριο μέσω εισαγωγών από το Ιράν, συγκαταλέγεται στις χώρες που ενδέχεται να επηρεαστούν άμεσα από τις εξελίξεις.
Το Ιράν εξέδωσε προειδοποίηση εκκένωσης για ενεργειακές εγκαταστάσεις σε Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και Κατάρ, προειδοποιώντας ότι ενδέχεται να αποτελέσουν στόχο επιθέσεων «τις επόμενες ώρες», σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.
Η προειδοποίηση αφορά το διυλιστήριο της Samerf (Samref Refinery) και το Πετροχημικό Συγκρότημα Τζουμπάιλ (Jubail Petrochemical Complex) στη Σαουδική Αραβία, το Πεδίο Αερίου Αλ Χοσν (Al Hosn Gas Field) στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, καθώς και το Πετροχημικό Συγκρότημα Μεσαΐντ (Mesaieed Petrochemical Complex), την Εταιρεία Χαρτοφυλακίου Μεσαΐντ (Mesaieed Holding Company) και το διυλιστήριο Ρας Λαφάν (Ras Laffan Refinery) στο Κατάρ.
«Αυτά τα κέντρα έχουν καταστεί άμεσοι και θεμιτοί στόχοι και θα τεθούν στο στόχαστρο τις επόμενες ώρες. Ως εκ τούτου, όλοι οι πολίτες, κάτοικοι και υπάλληλοι παρακαλούνται να φύγουν αμέσως από αυτές τις περιοχές και να μετακινηθούν σε ασφαλή απόσταση χωρίς καθυστέρηση», αναφέρει η προειδοποίηση.
Η ανακοίνωση εκδόθηκε λίγο μετά τις επιθέσεις που δέχθηκαν ιρανικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις στο Νότιο Παρς και στην Ασαλούγια. Τα ισραηλινά πλήγματα πραγματοποιήθηκαν σε συντονισμό με τις ΗΠΑ, σύμφωνα με τον ιστότοπο Axios, που επικαλείται Ισραηλινό αξιωματούχο.
