Το σχέδιο που προωθεί ο Ντόναλντ Τραμπ προβλέπει την πώληση αμερικανικών όπλων στους Ευρωπαίους, οι οποίοι είτε θα τα παραδίδουν απευθείας στην Ουκρανία είτε θα τα χρησιμοποιούν για να αναπληρώσουν τα αποθέματα που ενδεχομένως διαθέτουν ήδη στο Κίεβο. Έτσι, οι Ηνωμένες Πολιτείες αποχωρούν από την ενεργή στήριξη στον πόλεμο, μεταβιβάζοντας το κόστος εξ ολοκλήρου στην Ευρώπη.
«Εμείς θα κάνουμε μπίζνες […] το ΝΑΤΟ (δηλαδή οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι) θα πληρώνει για τα όπλα», σχολίασε χαρακτηριστικά ο Τραμπ, προσθέτοντας ότι πρόκειται για συμφωνίες «δισεκατομμυρίων δολαρίων». Ο ίδιος και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ υποστήριξαν ότι οι Ευρωπαίοι έχουν ήδη δείξει «ενθουσιασμό» για το σχέδιο, ενώ ο Μαρκ Ρούτε δήλωσε πως χώρες όπως η Γερμανία, η Φινλανδία, η Δανία, η Σουηδία και η Ολλανδία έχουν εκφράσει ενδιαφέρον.
Ωστόσο, πολλές ευρωπαϊκές χώρες φαίνεται να αιφνιδιάστηκαν από τις ανακοινώσεις, με υψηλόβαθμους διπλωμάτες τουλάχιστον δύο από αυτές να δηλώνουν στο Reuters ότι δεν είχαν προηγούμενη ενημέρωση. «Έχω την σαφή αίσθηση ότι κανείς δεν έχει ενημερωθεί εκ των προτέρων για το ακριβές πλάνο και τις επιμέρους πτυχές», ανέφερε ευρωπαίος διπλωμάτης, εκφράζοντας αμφιβολίες για την κατανόηση των συνεπειών σε κυβερνητικό επίπεδο.
Το ακριβές πλαίσιο του σχεδίου παραμένει ασαφές και τα τεχνικά ζητήματα βρίσκονται υπό επεξεργασία. Κανείς δεν γνωρίζει ακόμη ποιοι θα αγοράσουν όπλα, ποια θα είναι η διαδικασία και το κόστος, γεγονός που περιπλέκει τη συζήτηση, ειδικά λόγω των δημοσιονομικών περιορισμών των ευρωπαϊκών κρατών.
Η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική, Κάγια Κάλας, υποστήριξε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να συμμετάσχουν πιο ενεργά στην υποστήριξη της Ουκρανίας. «Χαιρετίζουμε την ανακοίνωση του Προέδρου Τραμπ για αποστολή περισσότερων όπλων στην Ουκρανία, αν και θα θέλαμε να δούμε τις ΗΠΑ να συμμετέχουν πιο ισότιμα στο βάρος», ανέφερε, τονίζοντας ότι η χρηματοδότηση δεν μπορεί να είναι αποκλειστικά ευρωπαϊκή.
Στη Γαλλία και την Ιταλία, κυβερνητικοί αξιωματούχοι ξεκαθάρισαν πως δεν σκοπεύουν να εμπλακούν στο σχέδιο αγοράς αμερικανικών όπλων για την Ουκρανία. Το Παρίσι, παρότι ηγείται του «Συνασπισμού των Προθύμων», δίνει έμφαση στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Η Ιταλία, από την πλευρά της, επικαλείται τόσο δημοσιονομικούς περιορισμούς όσο και τη χρήση διαφορετικών τεχνολογικών συστημάτων.
Αρνητική στάση κράτησε και η Τσεχία, ενώ ο πρωθυπουργός της Σλοβακίας, Ρόμπερτ Φίτσο, έθεσε ακόμη και ζήτημα αποχώρησης από το ΝΑΤΟ, κάνοντας λόγο για εξοπλιστική κούρσα που επιβαρύνει δυσανάλογα τις χώρες. Από την Πολωνία, ο υπουργός Εξωτερικών, Ράντοσλαβ Σικόρσκι, πρότεινε αντί για την επιβάρυνση των Ευρωπαίων φορολογουμένων, να χρησιμοποιηθούν τα παγωμένα ρωσικά κεφάλαια για την κάλυψη των σχετικών εξόδων.
Η Κάλας, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, δεν απέκλεισε τη χρήση αυτών των κεφαλαίων, αν και επισήμανε ότι υπάρχουν διαφορετικές απόψεις εντός της ΕΕ.
Το σχέδιο Τραμπ αναμένεται να προκαλέσει προβλήματα και στην ευρωπαϊκή πρωτοβουλία «Αγοράζουμε Ευρωπαϊκά», η οποία έχει στόχο την ενίσχυση της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας. Η αγορά αμερικανικών όπλων θα υπονομεύσει αυτό το εγχείρημα, επιμηκύνοντας την εξάρτηση από τις ΗΠΑ. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η απεξάρτηση θα απαιτούσε τουλάχιστον μια δεκαετία.
Τις αντιδράσεις σχολίασε και η Μαρία Ζαχάροβα από το ρωσικό Υπουργείο Εξωτερικών, λέγοντας: «Μήπως τελικά η Ευρώπη έχει αρχίσει να καταλαβαίνει ορισμένα πράγματα;» και προσέθεσε μια αιχμηρή παρατήρηση ότι «είναι σαν να πληρώνεις για ένα γεύμα που απολαμβάνει κάποιος άλλος, μόνο και μόνο για να πεθάνει μετά».
Στο μεταξύ, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθεί να εξετάζει τους τρόπους αξιοποίησης των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, παρότι το νομικό πλαίσιο για κάτι τέτοιο παραμένει ασαφές και επισφαλές για την Ευρώπη.
