Τις θέσεις και τις προτάσεις τους σχετικά με την τύχη των φωτογραφιών – ντοκουμέντων από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944 διατυπώνουν πολιτικά κόμματα και φορείς, με δεδομένο ότι το υλικό έχει τεθεί προς πώληση. Οι αντιδράσεις για την εμπορική διάθεση ιστορικών τεκμηρίων είναι έντονες, ενώ διατυπώνονται προτάσεις για παρεμβάσεις από το Υπουργείο Πολιτισμού, τη Βουλή και άλλους θεσμικούς παράγοντες. Παράλληλα, προαναγγέλλεται η κατάθεση σχετικών κοινοβουλευτικών ερωτήσεων.
Δήλωση Κώστα Τσουκαλά, Εκπροσώπου Τύπου ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής: «Σε σχέση με τις φωτογραφίες που έχουν κυκλοφορήσει από την εκτέλεση των 200 της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944, το Υπουργείο Πολιτισμού οφείλει άμεσα να συγκροτήσει επιτροπή με αποστολή τη διαπίστωση της αυθεντικότητας των φωτογραφιών και αν αυτή επιβεβαιωθεί, να προχωρήσει στην αγορά τους.
Αν είναι αυθεντικές, αποτελούν τεκμήρια μιας εμβληματικής στιγμής της ελληνικής ιστορίας. Είναι αποδείξεις του ηρωισμού και του πατριωτισμού όσων θυσιάστηκαν για την ελευθερία , την ανεξαρτησία και τη δημοκρατία. Η ιστορία δεν μπαίνει σε πλειστηριασμό.
Η πολιτεία έχει ευθύνη να τις αναδείξει και να τις προστατεύσει».
Ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας παρευρέθηκε στην εκδήλωση του ΚΣ της ΚΝΕ για τα 50 χρόνια από το Α’ Συνέδριο της ΚΝΕ με τίτλο “Ο κομμουνισμός είναι η νιότη του κόσμου, η ΚΝΕ η Οργάνωσή μας” και δήλωσε σχετικά με τα φωτογραφικά ντοκουμέντα: «Πρόκειται για συγκλονιστικά ντοκουμέντα, αφού αποτυπώνουν τις τελευταίες ηρωικές στιγμές των 200 μελών και στελεχών του ΚΚΕ, που μεταφέρθηκαν από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου στο σκοπευτήριο της Καισαριανής, όπου τους εκτέλεσαν οι Ναζί κατακτητές.
Πρόκειται για ήρωες, μέλη, στελέχη του ΚΚΕ και αυτές οι φωτογραφίες δεν μπορεί να βρίσκονται σε εμπόρους, σε ιδιώτες. Πρέπει να αποδοθούν στον ελληνικό λαό. Το ΚΚΕ θα πάρει τις απαραίτητες πολιτικές και άλλες πρωτοβουλίες, έτσι ώστε το κράτος, η Βουλή των Ελλήνων να μπορέσει να αποδώσει αυτά στον δήμο Καισαριανής, στον δήμο Χαϊδαρίου, στο ΚΚΕ έτσι ώστε να κρατιέται ζωντανή η ιστορική μνήμη και γνώση.»
Δήλωση του εκπροσώπου Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Κώστα Ζαχαριάδη:
«Με τη δημοσίευση φωτογραφιών από τους 200 κομμουνιστές αγωνιστές που οδεύουν προς εκτέλεση από τους ναζί κατακτητές, στο σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944, το ιστορικό δράμα έγινε συγκεκριμένη εικόνα και οι σπαρακτικές μαρτυρίες μας κοιτούν πλέον κατάματα και αγέρωχα, όπως κοιτούν και οι μελλοθάνατοι τον φωτογραφικό φακό.
Συγκλονιστικές οι εικόνες, από μια σφαγή που άφησε ανεξίτηλο σημάδι στην Ιστορία μας και από μια θυσία που ανέδειξε τις έννοιες του ηρωισμού και της λεβεντιάς, της αψηφισιάς του θανάτου όταν μέσα στην ψυχή του ανθρώπου καίει η φλόγα της λευτεριάς και του δίκιου.
Τώρα πια μπορούμε να δούμε ορισμένους από τους αγωνιστές μας τη στιγμή που περνούν στην Ιστορία και με υψωμένη γροθιά μας στέλνουν ένα διαχρονικό μήνυμα αντίστασης, συνέπειας και τιμιότητας. Γιατί δεν πρόδωσαν τον εαυτό τους, ούτε την πατρίδα, ούτε την τάξη τους.
Αυτές οι εικόνες είναι τα πρώτα φωτογραφικά ντοκουμέντα από τη δολοφονία των 200 αγωνιστών του λαού μας πριν 82 χρόνια και πρέπει να περιέλθουν στο ελληνικό κράτος και να αξιοποιηθούν για τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης.
Να μην ξεχνάμε την ιστορία… Οι 200 της Καισαριανής εκτελέστηκαν την Πρωτομαγιά του 1944 στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής από τις ναζιστικές δυνάμεις Κατοχής, ως αντίποινα για τη δράση του ΕΛΑΣ. Παραδόθηκαν στις δυνάμεις Κατοχής, δηλαδή τους Γερμανούς ναζί, από το καθεστώς της 4ης Αυγούστου, δηλαδή τους Έλληνες φασίστες.
Αυτό για να θυμόμαστε ποιος είναι ποιος σ’ αυτή τη χώρα. Έλληνες φασίστες παρέδωσαν στους Γερμανούς ναζί τους Έλληνες κομμουνιστές. Οι Γερμανοί ναζί εκτέλεσαν στην Καισαριανή τους Έλληνες κομμουνιστές κρατούμενους γιατί οι Έλληνες κομμουνιστές έκαναν αντίσταση στους Γερμανούς ναζί».
Με την Υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη για το ζήτημα των οκτώ φωτογραφιών από την Πρωτομαγιά του 1944 επικοινώνησε ο Πρόεδρος της Κ.Ο. της Νέας Αριστεράς, Αλέξης Χαρίτσης. Όπως αναφέρει:
«Έθεσα συγκεκριμένα αιτήματα:
• Να διεκδικηθούν θεσμικά ως κομμάτι της εθνικής μας Ιστορίας και να περιέλθουν στην κυριότητα του Ελληνικού Κράτους αφού ελεγχθεί η αυθεντικότητά τους
• Να υπάρξει σοβαρή μουσειακή πλαισίωση, ώστε να ενταχθούν σε δημόσιο χώρο μνήμης και γνώσης
Όπως ενημέρωσα την κ. Υπουργό, αύριο η Νέα Αριστερά θα καταθέσει σχετική κοινοβουλευτική ερώτηση.
Χθες, 82 χρόνια μετά, κοιτάξαμε τους μελλοθάνατους στα μάτια. Οι φωτογραφίες αυτές δεν είναι απλώς ιστορικά ντοκουμέντα. Είναι τεκμήρια συλλογικής μνήμης και αυτογνωσίας. Η μνήμη δεν είναι επετειακή υποχρέωση. Είναι πολιτική ευθύνη. Είναι άμυνα απέναντι στη λήθη και τον αναθεωρητισμό. Και οδηγός για μια δημοκρατία με βάθος και συνείδηση».
Επιστολή προς τον Πρόεδρο της Βουλής απέστειλε ο Αλέξης Τσίπρας, στην οποία αναφέρει:
«Αξιότιμο
Πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων,
Κύριο Νικήτα Κακλαμάνη
Αθήνα, 15 Φεβρουαρίου 2026
Αξιότιμε Κύριε Πρόεδρε
Θα έπεσαν προφανώς στην αντίληψή σας τα δημοσιεύματα, ότι πωλητής από το Βέλγιο έβγαλε σε δημοπρασία στο ebay φωτογραφίες, που κανείς δεν ήξερε την ύπαρξή τους και αφορούν τους 200 κομμουνιστές που εκτελέστηκαν στην Καισαριανή την 1η Μάη του 1944, και σύμφωνα με τις ενδείξεις είναι αυθεντικές.
Πρόκειται για μοναδικά ντοκουμέντα μιας περιόδου σκότους, τρόμου, αλλά και ηρωισμού του λαού μας. Οι Έλληνες πατριώτες που απεικονίζονται εκεί, τα πρόσωπα που δεν βολεύτηκαν παρά μόνο στον ήλιο και κανένας φόβος δεν τα αλλοιώνει λίγο πριν στηθούν στον τοίχο, δίνουν υπόσταση σε μια συγκλονιστική στιγμή της σύγχρονης ιστορίας μας.
Παίρνω λοιπόν το θάρρος να σας προτείνω, το Ίδρυμα της Βουλής να αγοράσει αυτές τις φωτογραφίες, ως φόρο τιμής στην αντίσταση και τους νεκρούς της, αλλά και ως τεκμήριο του ηρωισμού με τον οποίο ο ελληνικός λαός αντιμετώπισε τη λαίλαπα της ναζιστικής κατοχής.
Πιστεύω, όπως είμαι βέβαιος κι εσείς, αλλά και κάθε Ελληνίδα και Έλληνας, ότι οι τελευταίες στιγμές Ελλήνων πατριωτών, η απεικόνιση της τραγωδίας αλλά και του θάρρους τους, δεν πρέπει να γίνουν αντικείμενο συναλλαγής, αλλά να περιέλθουν στην ιδιοκτησία της Βουλής και της πατρίδας.
Με εκτίμηση
Αλέξης Τσίπρας».
Το ΜέΡΑ25 αναφέρει: «Η γνωστοποίηση ότι μοναδικής ιστορικής αξίας φωτογραφικό υλικό από την εκτέλεση 200 πολιτικών κρατούμενων από τα ναζιστικά στρατεύματα κατοχής την Πρωτομαγιά του 1944 εντοπίστηκε να «δημοπρατείται» σε γνωστή ψηφιακή πλατφόρμα, δεν μπορεί να παρουσιάζεται απλώς ως κάτι «σπάνιο» στη ροή των ειδήσεων της Κυριακής.
Οι προοδευτικές δυνάμεις της κοινωνίας είναι υποχρεωμένες να κινηθούν άμεσα για να διασφαλίσουνμε ότι αυτό το φωτογραφικό υλικό και πιθανώς άλλα αντικείμενα που μπορεί να σχετίζονται με το ίδιο εγκληματικό γεγονός, θα περιέλθουν στον έλεγχό της και θα αποδοθούν τόσο προς επιστημονική μελέτη όσο και προς οργανωμένη παρουσίαση στο κοινό.
Το ΜέΡΑ25 καλεί όλους τους κοινωνικούς φορείς σε κοινή, οργανωμένη δράση προς αυτή την κατεύθυνση. Το οφείλουμε τόσο στους αγωνιστές που έπεσαν στην Καισαριανή από τις σφαίρες των Ναζί, όσο και στους αμέτρητους ακόμη που έχασαν τη ζωή τους πολεμώντας τους δωσίλογους και τους συνεργάτες τους, τους επιγόνους τους και τους σημερινούς επίδοξους μιμητές τους.
Η τεκμηρίωση της αυθεντικότητάς τους, όπως και κάθε άλλου σχετικού ντοκουμέντου, δεν μπορεί να προηγείται της κινητοποίησης για την διάσωση και διασφάλισή τους».
Δήλωση Δημάρχου Καισαριανής – Ηλία Σταμέλου
«Οι φωτογραφίες που ήρθαν στο φως της δημοσιότητας από τον αιματοβαμμένο ηρωικό τόπο του Θυσιαστηρίου της Λευτεριάς και φαίνεται να αφορούν τους 200 κομμουνιστές που εκτελέστηκαν την Πρωτομαγιά του 1944 από τις δυνάμεις της ναζιστικής Γερμανίας, σκορπίζουν ρίγη συγκίνησης.
Με κομμένη την ανάσα και βαθιά συγκινημένοι υποκλινόμαστε στο μεγαλείο της δύναμης των 200 ηρώων που με απόλυτη συνείδηση δεν διαπραγματεύτηκαν την πίστη τους στο δίκιο και τη λευτεριά του λαού μας και έδωσαν την ίδια τους τη ζωή. Στάθηκαν όρθιοι, με το κεφάλι ψηλά και με βλέμμα καθαρό μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα.
Ο αγώνας τους μας εμπνέει. Οι 200 κομμουνιστές αποτελούν φάρο για εμάς, χρέος και παράδειγμα για να ορθώσουμε σήμερα το ανάστημά μας στο καθήκον που μας προτάσσει η ιστορία. Οι φωτογραφίες αυτές δεν μπορούν να θεωρούνται εμπόρευμα και η αξία τους δεν μετριέται σε χρήμα. Δεν επιτρέπεται να ανήκουν σε ιδιωτικές συλλογές. Είναι ιστορικά τεκμήρια και ντοκουμέντα ανεκτίμητης αξίας για τον τόπο και τον λαό μας.
Από την πρώτη στιγμή δημοσιοποίησης των φωτογραφιών δεχόμαστε δεκάδες μηνύματα από κατοίκους της Καισαριανής και απογόνους του ηρωικού αγώνα της περιόδου.
Ζητάμε εδώ και τώρα με ευθύνη του κράτους τα ντοκουμέντα αυτά να αποκτηθούν και να αποδοθούν εκεί που ανήκουν, στο μουσείο ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης του Δήμου Καισαριανής, στον Δήμο Χαϊδαρίου, καθώς και στο ΚΚΕ που μέσα από τις γραμμές του αγωνίστηκαν και έπεσαν με υψωμένη τη γροθιά τους, για να έχει πρόσβαση ο λαός και η νεολαία μας.
Τον χώρο του Θυσιαστηρίου της Λευτεριάς επιδιώκουμε να αναδείξουμε, φωτίζοντας τις χρυσές σελίδες των αγώνων του λαού μας και σε αυτό τον δρόμο η Δημοτική Αρχή Καισαριανής μαζί με τον λαό θα προσπεράσουν κάθε εμπόδιο».
Ανακοίνωση της Δημοτικής Αρχής
«Η Δημοτική Αρχή καταδικάζει τις υλικές φθορές που προκλήθηκαν στο Μνημείο των 200 κομμουνιστών στην Καισαριανή, στη μοναδική μαρμάρινη πλάκα που ανέφερε το γεγονός της εκτέλεσης την Πρωτομαγιά του 1944.
Η κίνηση αυτή έγινε λίγες ώρες μετά τη δημοσίευση των ιστορικών φωτογραφιών που έχουν προκαλέσει ρίγος συγκίνησης για την ηρωική παλικαρίσια στάση των 200 κομμουνιστών ηρώων οι οποίοι στάθηκαν όρθιοι στο εκτελεστικό απόσπασμα.
Η ιστορική μνήμη δε σβήνει όσο κι αν ενοχλεί κάποιους! Η Δημοτική Αρχή θα προβεί στην αποκατάσταση των φθορών και θα πρωτοστατήσει με όλες της τις δυνάμεις στην ανάδειξη και αναβάθμιση του ιστορικού αυτού τόπου, κόντρα σε όλους όσους εμποδίζουν την απόδοση της ιστορικής μνήμης».
Το ΥΠΠΟ οφείλει να αποκτήσει άμεσα τις φωτογραφίες της εκτέλεσης των 200 της Καισαριανής
Με ανακοίνωσή του ο Ενιαίος Σύλλογος Υπαλλήλων ΥΠΠΟ Αττικής, Στερεάς και Νήσων αναφέρει: «Ο Ενιαίος Σύλλογος Υπαλλήλων ΥΠΠΟ Αττικής, Στερεάς και Νήσων, ζητά από την ηγεσία του Υπουργείου Πολιτισμού να προχωρήσει άμεσα σε όλες τις απαιτούμενες ενέργειες για την απόκτηση των φωτογραφιών που αποτυπώνουν την πορεία προς την εκτέλεση των 200 πολιτικών κρατουμένων του Στρατοπέδου Χαϊδαρίου την 1η Μαΐου 1944, σε αντίποινα για την εκτέλεση Γερμανού αξιωματικού από τους αντάρτες του ΕΛΑΣ.
Το Υπουργείο Πολιτισμού, ως καθ’ ύλην αρμόδιο, οφείλει να επέμβει, ώστε οι φωτογραφίες να αποσυρθούν από την πλατφόρμα ηλεκτρονικού πλειστηριασμού, να εξεταστεί η γνησιότητα τους, και αν αποδειχτεί να επιστραφούν στην χώρα, να τεκμηριωθούν και να εκτεθούν σε κατάλληλο χώρο.
Η εμπορική διακίνηση τέτοιων τεκμηρίων εγείρει σοβαρό ζήτημα σεβασμού προς τα θύματα και τη συλλογική μνήμη και είναι σημαντικό, με παρέμβαση του ΥΠΠΟ, να αποσυρθούν άμεσα από την πλατφόρμα ebay. Εφόσον επιβεβαιωθεί η γνησιότητα τους, πρόκειται για τεκμήρια άμεσης ιστορικής και ηθικής βαρύτητας.
Η διαχείριση τόσο σημαντικών ιστορικών τεκμηρίων δεν μπορεί να αφεθεί στη λογική της αγοράς. Αφορά θεσμικούς φορείς, αρχεία, μουσεία και κατά λόγο αρμοδιότητας το ΥΠΠΟ. Αφορά επίσης τις οικογένειες των εκτελεσθέντων και το σύνολο της κοινωνίας, που οφείλει να προστατεύει τα τεκμήρια της ιστορίας της.
Ζητάμε άμεσα από το ΥΠΠΟ να αποκτήσει το ιστορικό υλικό, ώστε να τεκμηριωθεί επιστημονικά, να συντηρηθεί με επιστημονικό τρόπο και να εκτεθεί σε κατάλληλο χώρο, ως πολύτιμο τεκμήριο της νεότερης ιστορίας της χώρας».
