Η γονεϊκή αποξένωση είναι γεγονός. Ολοένα και περισσότεροι χωρισμένοι γονείς – κατά κύριο λόγο άνδρες – αντιμετωπίζουν αποξένωση από τα παιδιά τους ή και άλλα μέλη της οικογένειάς τους, εξ αιτίας ενεργειών του πρώην συντρόφου τους. Με σκοπό να κατανοήσουν βαθύτερα αυτό το πρόβλημα, ο καθηγητής Hine του Πανεπιστημίου Δυτικού Λονδίνου και οι συνεργάτες του διεξήγαγαν μια μεγάλη έρευνα. Αξίζει να τονίσουμε ότι η έρευνα αυτή είχε ένα πραγματικά αξιόλογο δείγμα, με περισσότερους από 1.000 χωρισμένους ή/και διαζευγμένους γονείς. Σκοπός της έρευνας ήταν να μελετήσουν τις συμπεριφορές του αποξενωμένου γονέα και τις συνέπειες στη ψυχολογική του κατάσταση.
Ο καθηγητής Ben Hine δήλωσε σχετικά με την έρευνα: “Αυτή η πρώτη εθνική μελέτη σχετικά με τις γονικές συμπεριφορές αποξένωσης που αφορούν γυναίκες και άνδρες δείχνει πόσο διαδεδομένες είναι τέτοιες ενέργειες. Τα υψηλότερα σημάδια της διαταραχής μετατραυματικού στρες (PTSD), της κατάθλιψης και των αυτοκτονικών σκέψεων θα πρέπει να ανησυχούν τους επαγγελματίες υγείας, τα οικογενειακά δικαστήρια και τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής.”
Η έρευνα για την γονεϊκή αποξένωση
Η έρευνα που διεξήχθη διαπίστωσε ότι όταν ρωτήθηκαν απευθείας οι γονείς, περίπου το 39,2% αυτών απάντησαν ότι είχαν βιώσει συμπεριφορές γονεϊκής αποξένωσης. Ωστόσο, όταν τους παρουσιάστηκαν συγκεκριμένα παραδείγματα συμπεριφορών και της μεθοδολογίας που χρησιμοποιούν οι αποξενωτές/αποξενώτριες γονείς, υπήρξε μεγάλη αναθεώρηση. Καταληκτικά, η έρευνα διαπιστώνει πως σχεδόν το 60% του δείγματος φαινόταν να έχει αντιμετωπίσει συμπεριφορές γονεϊκής αποξένωσης. Αυτή η διαφορά δείχνει ότι η μεθοδολογία αποξένωσης μπορεί να είναι δύσκολη να εντοπιστεί και να αναγνωριστεί απλώς ρωτώντας τους ανθρώπους για αυτά. Εν τούτοις, η έρευνα αποδεικνύει όχι μόνο πως υπάρχει η γονεϊκή αποξένωση, αλλά ότι είναι ευρέως διαδεδομένη, με περισσότερους από τους μισούς χωρισμένους γονείς να έχουν αντιμετωπίσει αποξενωτικές συμπεριφορές.
Η έρευνα διαπίστωσε επίσης ότι τα θύματα της γονεϊκής αποξένωσης εμφανίζουν μεγαλύτερα σημάδια σοβαρού ψυχικού στρες, κατάθλιψη και αυτοκτονικές τάσεις. Τα συμπτώματα αυτά εξαρτώνται από τον βαθμό αλλά και τη μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε ώστε να αποξενωθεί ο γονέας. Οι συμμετέχοντες που βίωσαν γονεϊκή αποξένωση μίλησαν επίσης για την αντιμετώπιση περισσότερης ενδοοικογενειακής βίας, κάτι που αντανακλά πρόσφατες μελέτες από τις ΗΠΑ και τον Καναδά.
Λαμβάνοντας υπόψη όλα αυτά, οι ερευνητές του Πανεπιστημίου Δυτικού Λονδίνου προτείνουν στην έκθεση ένα διπλό σχέδιο. Πρώτον, πρέπει να ενισχυθεί η υποστήριξη της ψυχικής υγείας με την εκπαίδευση επαγγελματιών, τη δημιουργία ομάδων υποστήριξης και την παροχή συμβουλών στις οικογένειες. Είναι επίσης σημαντικό να εμπλακούν τα σχολεία και το νομικό σύστημα. Δεύτερον, πρέπει να ευαισθητοποιηθεί περισσότερο το κοινό για τη γονεϊκή αποξένωση μέσω εκστρατειών μεγάλης κλίμακας, οι οποίες θα βοηθήσουν την κοινωνία να αντισταθεί και να αποφύγει αυτές τις επιβλαβείς συμπεριφορές. Και, φυσικά, χρειαζόμαστε καλύτερα εργαλεία έρευνας για να κατανοήσουμε πλήρως τα PAB.
Με απλά λόγια, η μελέτη αποδεικνύει την ύπαρξη της γονεϊκής αποξένωσης και των συνεπειών στη ψυχική υγεία του αποξενωμένου γονέα. Οι συμπεριφορές όσων αποξενώνουν τον έτερο γονέα είναι ευρέως διαδεδομένες και πολύπλοκες. Επηρεάζουν βαθιά την ψυχική υγεία και συχνά συνυπάρχουν με άλλες επιβλαβείς συμπεριφορές. Αυτή η μελέτη υπογραμμίζει την ανάγκη για προσεκτικές μεθόδους και μια λεπτομερή προσέγγιση για την πραγματική κατανόηση και αντιμετώπιση του προβλήματος των γονέων που αποξενώνονται από τα παιδιά τους.
Διαβάστε την πλήρη έρευνα:
Alienating behaviours in separated mothers and fathers in the UK, University of West London
Ερευνητική ομάδα και συνεργάτες:
Καθηγητής Ben Hine, Καθηγητής Εφαρμοσμένης Ψυχολογίας
Jennifer Harman, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια, Κρατικό Πανεπιστήμιο του Κολοράντο
Sadie Leder-Elder, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο High Point
Elizabeth Bates, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια σε θέματα οικογενειακής βίας και κακοποίησης, Πανεπιστήμιο της Cumbria
