Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την Πέμπτη (8/5) τη σύναψη μιας σημαντικής εμπορικής συμφωνίας με τη Βρετανία, η οποία αποτελεί την πρώτη τέτοιου τύπου από την έναρξη της παγκόσμιας επιβολής δασμών που ο ίδιος προώθησε.
Η νέα αυτή συμφωνία επήλθε περίπου ένα μήνα μετά τη δήλωση της κυβέρνησης Τραμπ περί επιβολής εκτεταμένων τελωνειακών χρεώσεων σε πολλές χώρες, μεταξύ αυτών και του Ηνωμένου Βασιλείου, στο πλαίσιο της πολιτικής της κατά του αθέμιτου εμπορίου, όπως χαρακτηρίστηκε από την Ουάσινγκτον.
Η ανταποκρίτρια της ΕΡΤΝews στην αμερικανική πρωτεύουσα, Λένα Αργύρη, μετέφερε τα εξής: «Ακριβώς μετά από τέσσερις εβδομάδες εντατικών διαπραγματεύσεων, όπως είπε ο πρόεδρος Τραμπ, οι δύο χώρες κατέληξαν σε μία εμπορική συμφωνία ιστορικού χαρακτήρα, όπως την χαρακτήρισαν οι δύο ηγέτες κατά την κοινή παρουσίασή της. Πρόκειται για μία πρώτη ένδειξη που πρέπει να σας πω ότι η επιβολή των δασμών από το Ντόναλντ Τραμπ είναι τελικά και διαπραγματευτικό εργαλείο, καθώς, όπως είπε, σήμερα αποδεικνύουμε ότι όταν μια χώρα μας φέρνει στο τραπέζι σοβαρές προτάσεις, εμείς είμαστε ανοικτοί, συζητάμε και βρίσκουμε λύσεις».
Η ίδια προσέθεσε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε πως θα ακολουθήσουν και άλλες ανάλογες συμφωνίες με διαφορετικά κράτη, ενώ οι δύο ηγέτες τόνισαν τη σύνδεση μεταξύ της οικονομικής σταθερότητας και της εθνικής ασφάλειας. Στο επίκεντρο της συμφωνίας βρίσκονται η αύξηση των εισαγωγών αμερικανικών γεωργικών προϊόντων στο Ηνωμένο Βασίλειο, η μείωση των διοικητικών εμποδίων, η δημιουργία ειδικής ζώνης εμπορίου για αλουμίνιο και χάλυβα καθώς και η θεμελίωση μιας σταθερής εφοδιαστικής αλυσίδας για φαρμακευτικά προϊόντα. Όπως σημειώθηκε, ο βασικός δασμός του 10% παραμένει.
Μιλώντας από το Οβάλ Γραφείο, ο Τραμπ χαρακτήρισε τη συμφωνία «επαναστατική», ενώ τόνισε ότι οι δύο χώρες ενισχύουν τη συνεργασία τους με σεβασμό στις αρχές της δικαιοσύνης και της αμοιβαιότητας στο διεθνές εμπόριο.
«Η συμφωνία περιλαμβάνει δισεκατομμύρια δολάρια αυξημένης πρόσβασης στην αγορά για τις αμερικανικές εξαγωγές, ιδίως στον τομέα της γεωργίας, αυξάνοντας δραματικά την πρόσβαση για το αμερικανικό βόειο κρέας, την αιθανόλη και σχεδόν όλα τα προϊόντα που παράγονται από τους σπουδαίους αγρότες μας», προσέθεσε.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ρόλο του χάλυβα, με τον Τραμπ να υπογραμμίζει ότι η συμφωνία θα ενδυναμώσει και τα δύο κράτη. Στη συνέχεια, μέσω τηλεφωνικής σύνδεσης, παρουσιάστηκε και ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Κιρ Στάρμερ.
Ο Βρετανός ηγέτης αποκάλεσε τη συμφωνία «φανταστική, ιστορική ημέρα» και αναφέρθηκε στη στενή συνεργασία των δύο εθνών. Επαίνεσε επίσης την αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα για το αποτέλεσμα που πέτυχε.
Ο Τραμπ, ωστόσο, παραδέχτηκε πως απομένει δουλειά μέχρι την οριστικοποίηση της συμφωνίας, λέγοντας ότι οι λεπτομέρειες εξακολουθούν να οριστικοποιούνται.
Μέσω του Truth Social, ο πρόεδρος αναφέρθηκε εκτενώς στα οικονομικά οφέλη: «Σήμερα είναι μια απίστευτη μέρα για την Αμερική, καθώς παραδίδουμε την πρώτη μας δίκαιη, ανοικτή και αμοιβαία εμπορική συμφωνία – κάτι για το οποίο οι προηγούμενοι Πρόεδροί μας δεν ενδιαφέρθηκαν ποτέ…».
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λούτνικ δήλωσε πως η συμφωνία θα φέρει κέρδη πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων και διατήρησε τον υφιστάμενο συντελεστή δασμών στο 10%. Ο Λούτνικ χαρακτήρισε τον Τραμπ «τον καλύτερο διαπραγματευτή», ικανό να φέρει αποτελέσματα που προηγούμενες κυβερνήσεις δεν είχαν καταφέρει.
Σε ανάρτησή του στο X, ο Κιρ Στάρμερ υποστήριξε ότι η συμφωνία ικανοποιεί τις δεσμεύσεις του για την προστασία των βρετανικών βιομηχανιών χάλυβα και αυτοκινήτου.
Η Ντάουνινγκ Στριτ γνωστοποίησε ότι με τη νέα συμφωνία οι εξαγωγικοί δασμοί για τα βρετανικά οχήματα μειώνονται από 27,5% σε 10%, ενώ καταργείται και ο δασμός 25% στον χάλυβα. Ο Στάρμερ υποστήριξε ότι αυτό αποτελεί «τεράστια πρόοδο» και επέλεξε να κάνει την ανακοίνωση σε εργοστάσιο της Jaguar Land Rover, τονίζοντας την αξία της συμφωνίας για τον βιομηχανικό τομέα.
Επίσης, η συμφωνία προβλέπει μηδενισμό του δασμού στην αιθανόλη από τις ΗΠΑ και αμοιβαία πρόσβαση στην αγορά βοείου κρέατος.
Το Λευκό Οίκο, μέσω δελτίου τύπου, σημείωσε ότι η εμπορική αυτή συμφωνία προσφέρει νέες δυνατότητες εξαγωγών για τους αμερικανικούς αγροτικούς τομείς αξίας 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Παράλληλα, διατηρείται σε ισχύ ο δασμός 10% που είχε επιβληθεί τον προηγούμενο μήνα.
Ένα βασικό στοιχείο της συμφωνίας είναι τα βρετανικά οχήματα: σύμφωνα με τους όρους, μέχρι 100.000 αυτοκίνητα ετησίως θα υπόκεινται σε 10% δασμούς, ενώ όσα ξεπερνούν αυτό το όριο θα φορολογούνται με 25%.
Αλλαγές αναμένονται επίσης στις εισαγωγές αλουμινίου, με την υπάρχουσα επιβάρυνση 25% να εξετάζεται για τροποποίηση.
Ο Τραμπ ανακοίνωσε πως επίκεινται και άλλες διεθνείς συμφωνίες, ενώ δήλωσε ότι το 10% των δασμών παραμένει ως βασικός μοχλός για την αποκατάσταση δίκαιων εμπορικών σχέσεων. Στο πλαίσιο αυτό, έκανε λόγο για προγραμματισμένες επαφές του υπουργού Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ με Κινέζους αξιωματούχους στην Ελβετία το Σαββατοκύριακο.
«Η Κίνα θέλει πάρα πολύ να κάνει μια συμφωνία», δήλωσε. Παράλληλα, σημείωσε πως δεν προτίθεται να επιβάλει νέους δασμούς στα κινεζικά προϊόντα, καθώς αυτοί φτάνουν ήδη στο 145%.
Ο Τραμπ δήλωσε πρόθυμος να συναντηθεί με τον Σι Τζινπίνγκ, εφόσον οι συνθήκες το επιτρέψουν, και αποκάλυψε ότι έχει προγραμματιστεί επικοινωνία με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, καθώς έχει ολοκληρωθεί η συμφωνία με την Ουκρανία για την εκμετάλλευση σπάνιων γαιών. Το ουκρανικό κοινοβούλιο ενέκρινε τη σχετική συμφωνία, η οποία αφορά την οικονομική συνεργασία και την ενίσχυση της ανοικοδόμησης της χώρας, χωρίς όμως να περιλαμβάνει ρήτρες ασφάλειας.
