Παγκόσμιο προβληματισμό προκαλούν οι αεροπορικές επιδρομές που εξαπέλυσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες τις πρώτες πρωινές ώρες του Σαββάτου, με στόχο την πρωτεύουσα της Βενεζουέλας, το Καράκας, αλλά και άλλες περιοχές της χώρας, με τις εξελίξεις να διαδέχονται η μία την άλλη με ταχύ ρυθμό. Λίγες ώρες αργότερα, ο Ντόναλντ Τραμπ, επιβεβαιώνοντας τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, ανακοίνωσε πως «ο πρόεδρος της χώρας Νικολάς Μαδούρο συνελήφθη μαζί με τη σύζυγό του από αμερικανικές δυνάμεις και απομακρύνθηκε από τη χώρα».
Νωρίτερα, η Βενεζουέλα είχε τεθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ενώ η κυβέρνηση ανέφερε ότι τα πλήγματα σημειώθηκαν στο Καράκας και στις πολιτείες Μιράντα, Αράγουα και Λα Γκουάιρα. Η Βενεζουέλα «απορρίπτει, καταδικάζει και καταγγέλλει» τη στρατιωτική επιθετικότητα των ΗΠΑ, σύμφωνα με ανακοίνωση που καλεί «όλες τις κοινωνικές και πολιτικές δυνάμεις της χώρας να ενεργοποιήσουν σχέδια κινητοποίησης και να αποκηρύξουν αυτή την ιμπεριαλιστική επίθεση». «Ολος ο κόσμος πρέπει να τεθεί σε συναγερμό. Επιτέθηκαν στη Βενεζουέλα», δήλωνε ο πρόεδρος της Κολομβίας Γκουστάβο Πέτρο, ενώ άμεση κινητοποίηση της διεθνούς κοινότητας ζήτησε και η Αβάνα.
Ολα ξεκίνησαν περίπου στις 2 τα ξημερώματα του Σαββάτου, όταν τουλάχιστον επτά εκρήξεις συγκλόνισαν το Καράκας, ενώ στον ουρανό της πόλης καταγράφηκαν πτήσεις αεροσκαφών και ελικοπτέρων, ενισχύοντας τους φόβους για περαιτέρω κλιμάκωση της αμερικανικής παρέμβασης. Το CBS μετέδωσε ότι η επίθεση διατάχθηκε απευθείας από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος βρισκόταν στο Μαρ-α-Λάγκο και είχε συμμετάσχει αργά το βράδυ της Παρασκευής σε ενημέρωση για ζητήματα εθνικής ασφάλειας. Την αμερικανική επιχείρηση επιβεβαίωσε άμεσα και ανώτατος αξιωματούχος στην Wall Street Journal.
Οι επιδρομές ακολούθησαν μήνες απειλών, προειδοποιήσεων και κατηγοριών από τον Ντόναλντ Τραμπ για διακίνηση ναρκωτικών εις βάρος του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, τον οποίο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ έχει χαρακτηρίσει επικεφαλής ενός «ναρκο-τρομοκρατικού» κράτους. Στενοί συνεργάτες του Τραμπ, με επικεφαλής τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, είχαν ασκήσει πιέσεις για την απομάκρυνση του Μαδούρο, του αυτοαποκαλούμενου σοσιαλιστή ηγέτη που βρίσκεται στην εξουσία από το 2013. Παράλληλα, τις τελευταίες εβδομάδες, οι ΗΠΑ είχαν προχωρήσει σε επιχειρήσεις κατά δεξαμενόπλοιων που μετέφεραν βενεζουελανό αργό πετρέλαιο, πλήττοντας τη βασική πηγή εσόδων της χώρας.
Τον προηγούμενο μήνα, μεταγωγικά αεροσκάφη τύπου C-17, τα οποία χρησιμοποιούνται κυρίως για μεταφορά στρατευμάτων και στρατιωτικού εξοπλισμού, πραγματοποίησαν τουλάχιστον 16 πτήσεις προς το Πουέρτο Ρίκο από αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις. Η Νότια Διοίκηση των ΗΠΑ είχε ανακοινώσει ότι περίπου 15.000 στρατιώτες είχαν αναπτυχθεί στην Καραϊβική, σε μία από τις μεγαλύτερες ναυτικές συγκεντρώσεις των τελευταίων δεκαετιών. Μέσα σε αυτό το «σκηνικό πολέμου», η Βενεζουέλα εμφανίζεται να διαθέτει σημαντικές αμυντικές δυνατότητες, όπως ιρανικούς πυραύλους Κρουζ, ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα, κινεζικά τεθωρακισμένα και ακόμη και ορισμένα αμερικανικής κατασκευής μαχητικά F-16. Ωστόσο, αναλυτές επισημαίνουν ότι οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα, όπως ελλιπή συντήρηση εξοπλισμού, περιορισμένη εκπαίδευση και φαινόμενα λιποταξίας.
Σύμφωνα με τους New York Times (ΝΥΤ), ο πρόεδρος της Βενεζουέλας είχε το τελευταίο διάστημα περιορίσει τον στενό του κύκλο, λαμβάνοντας αυξημένα μέτρα ασφαλείας για να αποφύγει ένα πιθανό στοχευμένο πλήγμα ή επιχείρηση ειδικών δυνάμεων, αλλάζοντας συχνά τόπους διαμονής και μέσα επικοινωνίας. Για χρόνια, Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστήριζαν ότι Κουβανοί αξιωματικοί ασφαλείας βοηθούσαν τον Μαδούρο να διατηρεί αυστηρό έλεγχο στα ανώτερα κυβερνητικά κλιμάκια, και κυρίως στις ένοπλες δυνάμεις.
Η εφημερίδα επισημαίνει επίσης ότι η κυβέρνηση Τραμπ είχε ήδη δώσει εξουσιοδότηση στη CIA να πραγματοποιεί μυστικές επιχειρήσεις στη Βενεζουέλα και ευρύτερα στην Καραϊβική. Η υπηρεσία διαθέτει άλλωστε μακρά ιστορία παρεμβάσεων στη Λατινική Αμερική, μεταξύ των οποίων και η αποτυχημένη εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων στην Κούβα το 1961.
Μόλις προχθές, το CNN επιβεβαίωνε ότι δυνάμεις ασφαλείας της Βενεζουέλας είχαν συλλάβει τουλάχιστον πέντε Αμερικανούς πολίτες τους τελευταίους μήνες, την ώρα που οι ΗΠΑ ενέτειναν την εκστρατεία πίεσης κατά του προέδρου της χώρας. Παράλληλα, οι ΝΥΤ παρομοίασαν τη στρατηγική του Καράκας με εκείνη της Μόσχας, όσον αφορά τη δημιουργία διαπραγματευτικών «ατού» απέναντι στην Ουάσιγκτον.
Ξημερώματα Σαββάτου, οι κάτοικοι του Καράκας ξύπνησαν από ισχυρές εκρήξεις, με την προαναγγελθείσα «επέμβαση» των ΗΠΑ να βρίσκεται πλέον σε εξέλιξη. Από τα τέλη Αυγούστου, το Πεντάγωνο είχε συγκεντρώσει στρατεύματα, αεροσκάφη και πολεμικά πλοία στην Καραϊβική, ενώ αμερικανικές δυνάμεις είχαν επιτεθεί σε μικρά σκάφη που, σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, χρησιμοποιούνταν για λαθρεμπόριο ναρκωτικών. Η κυβέρνηση Τραμπ υποστήριζε ότι οι ενέργειες αυτές είναι σύμφωνες με το «δίκαιο του πολέμου», καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες θεωρούν ότι βρίσκονται σε ένοπλη σύγκρουση με καρτέλ ναρκωτικών.
Υπενθυμίζεται ότι μόλις δύο ημέρες πριν από τα γεγονότα, ο πλέον «συλληφθείς» πρόεδρος Μαδούρο δήλωνε «έτοιμος» να ξεκινήσει συνομιλίες με τις ΗΠΑ για ζητήματα όπως η καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών, το πετρέλαιο και ευρύτερες οικονομικές συμφωνίες.
«Η κυβέρνηση των ΗΠΑ το ξέρει, διότι το έχουμε πει σε πολλούς αντιπροσώπους της: αν θέλουν να συζητήσουμε σοβαρά μια συμφωνία για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών, είμαστε έτοιμοι. Αν θέλουν πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα, η Βενεζουέλα είναι έτοιμη για αμερικανικές επενδύσεις, όπως αυτή της Chevron, όποτε θέλουν, όπου θέλουν κι όπως θέλουν», είχε αναφέρει, προσθέτοντας ότι θα μπορούσαν να εξεταστούν «συνολικές συμφωνίες οικονομικής ανάπτυξης».
Ο ίδιος είχε αποφύγει να απαντήσει σε ερώτηση σχετικά με τη φερόμενη επιδρομή σε λιμενική εγκατάσταση, την οποία είχε επικαλεστεί ο Ντόναλντ Τραμπ τη Δευτέρα και η οποία θεωρείται ότι αποτέλεσε το πρώτο πλήγμα στο έδαφος της Βενεζουέλας. «Αυτό είναι κάτι για το οποίο μπορεί να μιλήσουμε σε μερικές ημέρες», είχε απαντήσει ο Μαδούρο, με τις εξελίξεις να τον επιβεβαιώνουν αλλά και να τον ξεπερνούν.
